De fysieke montage van een handdoekrek vindt plaats tijdens de afbouwfase van het sanitair. De positionering luistert nauw. Men bepaalt de locatie op basis van de reikwijdte van de gebruiker en de lijnen in het tegelwerk. Meestal gebeurt dit pas nadat de voegen volledig zijn uitgehard. Men markeert de boorpunten. Soms precies in de voeg om schade aan de tegels te beperken, maar vaak direct op het keramiek voor een betere symmetrie. Bij harde materialen wordt de klopfunctie van de boormachine uitgeschakeld om barstvorming te voorkomen.
Het principe van blinde bevestiging is de standaard in de huidige utiliteitsbouw. Eerst worden kleine montageflenzen of rozetten tegen de wand gefixeerd. Het eigenlijke rek wordt hier vervolgens overheen geschoven. Kleine inbus- of stelschroeven aan de onderzijde borgen het geheel tegen de wand. Dit resulteert in een strakke afwerking zonder zichtbare schroefkoppen. In situaties waar boren risicovol is vanwege achterliggend leidingwerk, wordt regelmatig uitgeweken naar chemische verankering of industriële kleefstrips. De ondergrond moet in dat geval volledig vetvrij zijn om de adhesie te garanderen.
Bij montage op lichte scheidingswanden, zoals gipskarton, wordt gebruikgemaakt van specifieke hollewandankers. Deze spreiden de mechanische belasting achter de plaat. Zonder deze spreiding zou het gewicht van nat textiel de bevestiging uit de wand trekken. De stabiliteit wordt uiteindelijk gewaarborgd door een spelingsvrije passing tussen de montageplaat en het rek. Een minimale afwijking in waterpasstelling valt bij een lineair object direct op tegen de horizontale voeglijnen van de wandafwerking.
Er ontstaat regelmatig verwarring tussen het passieve handdoekrek en de handdoekradiator. Hoewel beide bedoeld zijn om textiel te dragen, fungeert de radiator primair als verwarmingselement voor de ruimte. De droging is hier geforceerd. Bij een regulier rek is de droging uitsluitend afhankelijk van de omgevingstemperatuur en ventilatie. Elektrische handdoekrekken vormen een hybride tussenvorm; ze hebben de vormfactor van een standaard rek maar zijn voorzien van een intern verwarmingselement met een laag vermogen. Dit dient enkel voor het droogcomfort en niet voor de opwarming van de badkamer.
Daarnaast is de afbakening met de handdoekhaak cruciaal. Een haak is een puntvormige ophanging. Hierdoor droogt het textiel langzamer door de beperkte oppervlakteblootstelling. Voor intensief gebruikte badkamers is een rek daarom technisch superieur aan een reeks haken.In een compacte hotelbadkamer is ruimtebeheer cruciaal. Een verchroomd plateaurek boven de toiletpot biedt hier de oplossing. Op het bovenste rek liggen drie strak gevouwen, schone badlakens klaar voor de gast. Aan de onderste stang hangt de gebruikte handdoek volledig uitgehangen om optimaal te ventileren. De montage is hier extra robuust uitgevoerd met zware keilbouten in een massieve achterwand om vandalisme en overbelasting te weerstaan.
Bij een high-end woningrenovatie kiest de architect voor een matzwarte, enkelvoudige stang van 80 centimeter. Deze is exact gecentreerd op de horizontale voeg van de grootformaat tegels. Geen zichtbare schroeven. De blinde bevestiging zorgt ervoor dat het rek lijkt te zweven tegen de donkere wand. Het fungeert hier niet alleen als droogpunt, maar ook als visueel ankerpunt dat de breedte van de inloopdouche accentueert.
In een krappe toiletruimte is een lineaire stang vaak onpraktisch. Hier ziet men een handdoekring direct naast het fonteintje. Het gastendoekje hangt dubbelgeslagen door de ring, waardoor het minimale muurruimte inneemt. De ring is vrij draaibaar in de houder, wat mechanische spanning op de wandbevestiging vermindert tijdens het afdrogen van de handen.
In moderne badkamers met vrijstaande glazen douchewanden wordt het handdoekrek soms direct op het glas gemonteerd. Dit vereist een specifieke set: de stang wordt door vooraf geboorde gaten in het geharde glas gestoken. Transparante kunststof ringen voorkomen direct contact tussen het metaal en het glas. Aan de binnenzijde van de douche fungeert de knop vaak als ophangpunt voor een wisser, terwijl de buitenzijde de volledige stang voor het textiel draagt.
Oorspronkelijk was ophanging bijzaak. Een eenvoudige houten pen of een smeedijzeren haak volstond in de tijd dat de badkamer nog geen geprivatiseerde ruimte was binnen de woningbouw. Pas met de grootschalige uitrol van binnenshuis sanitair aan het eind van de negentiende eeuw ontstond de behoefte aan gespecialiseerde hardware. Vroege exemplaren bestonden vaak uit massief messing voorzien van een nikkellaag. Deze nikkelafwerking bood weliswaar enige bescherming, maar bleek op de lange termijn onvoldoende bestand tegen de corrosieve invloeden van zeepresten en constante condensvorming.
De technische sprong volgde in de jaren twintig van de vorige eeuw door de introductie van het verchromen. Deze elektrochemische behandeling leverde een ongekende hardheid en glans op. Het sloot naadloos aan bij de modernistische architectuur waarin hygiëne en esthetiek versmolten. De constructie evolueerde van zware, dikwandige buizen naar verfijnde, holle profielen. Licht maar sterk genoeg voor dagelijks gebruik. In de naoorlogse periode zorgde de massaproductie voor een versobering van de ontwerpen. Functionele wandstangen van aluminium of kunststof domineerden de sociale woningbouw. De bevestiging geschiedde destijds vaak nog onbeholpen met zichtbare schroeven en eenvoudige rozetten die door vochtinwerking regelmatig hun grip verloren.
Sinds de jaren negentig is de focus verschoven naar de onzichtbare integratie in het tegelwerk. Blinde bevestigingssystemen met inbussluiting maakten hun opmars en werden de standaard in de utiliteitsbouw. Tegelijkertijd zag men de opkomst van de handdoekradiator, die het passieve rek in veel nieuwbouwprojecten naar de achtergrond drong. Toch blijft het klassieke rek essentieel. In de huidige 'wellness-badkamer' is het object getransformeerd van een puur utilitair onderdeel naar een architectonisch detail, uitgevoerd in materialen als geborsteld goud of matzwart staal, waarbij de installatietechniek bijna volledig aan het oog is onttrokken.
Wikikids | Bouwtotaal | Libstore.ugent | Kranten.archiefalkmaar | Joostshop | Hotelvak