De applicatie van constructiekit begint steevast bij de conditionering van de contactvlakken. Reinigen. Ontvetten. Een cruciale handeling, aangezien de adhesie direct afhankelijk is van de moleculaire zuiverheid van het substraat. Na deze voorbereiding wordt de kit doorgaans in verticale rillen aangebracht middels een handmatig of pneumatisch kitpistool. De keuze voor verticale banen vergemakkelijkt de natuurlijke ventilatie en voorkomt vochtophoping tussen de gelijmde delen, wat de duurzaamheid van de verbinding op lange termijn waarborgt.
Zodra het middel is aangebracht, volgt de positionering van het bouwdeel. Snelheid is hierbij geboden; de open tijd van de specifieke kitsoort dicteert het tempo van de verwerking. Door het onderdeel krachtig aan te drukken of licht te verschuiven, vloeit het materiaal uit tot een egale laag die de toleranties in de ondergrond overbrugt. In specifieke gevallen, zoals bij zware gevelpanelen of plafondafwerkingen, wordt tijdelijke mechanische fixatie toegepast totdat de initiële hechting voldoende is of de volledige uitharding is bereikt. De chemische reactie, vaak geactiveerd door luchtvochtigheid, zorgt vervolgens voor de transformatie van een plastische massa naar een elastische of starre structurele verbinding.
Niet elke koker bevat dezelfde technologie. MS-polymeren vormen vandaag de dag de standaard in de bouw. Deze hybride kitten verenigen de UV-bestendigheid van siliconen met de brute kracht van polyurethaan. Ze zijn vrij van isocyanaten. Ze laten zich probleemloos overschilderen. In schril contrast staan de klassieke polyurethaankitten (PU), die uitblinken in extreme treksterkte en taaiheid bij zware staal- of betonconstructies, maar vaak een primer vereisen en minder goed bestand zijn tegen direct zonlicht. Voor minder kritische binnentoepassingen duikt soms nog de montagekit op basis van neopreen of acrylaten op, al missen deze vaak de elasticiteit en weerbestendigheid van hun hoogwaardige tegenhangers.
Een specifieke variant die de markt domineert is de High Tack. De viscositeit is extreem hoog. Dit type constructiekit biedt een directe aanvangshechting waardoor zware onderdelen direct blijven hangen zonder mechanische ondersteuning. Handig voor plinten. Cruciaal bij gevelplaten. Toch schuilt hier een gevaar; een hoge 'tack' gaat soms ten koste van de uiteindelijke vloeing en diepe indringing in de poriën van de ondergrond. Voor verbindingen die grote thermische uitzetting moeten opvangen, kiest de constructeur liever voor een variant met een hogere rek bij breuk in plaats van een extreem stijve high tack.
Er ontstaat regelmatig verwarring tussen constructiekit en afdichtingskit. Het verschil zit in de functie. Een afdichtingskit, zoals een siliconen- of acrylaatkit, is ontworpen om voegen water- of luchtdicht te maken en moet vooral flexibel zijn. De constructiekit daarentegen fungeert als lijm. De cohesie — de interne sterkte van het materiaal — ligt bij constructieve kitten vele malen hoger. Waar een siliconenkit bezwijkt onder mechanische spanning, houdt de constructiekit de bouwdelen onwrikbaar op hun plek. Het is het verschil tussen een elastiekje en een lasverbinding in vloeibare vorm.
Stel je een renovatieproject voor waarbij eikenhouten overzettreden op een bestaande betonnen trap worden geplaatst. De vakman kiest hier voor een vullende MS-polymeer. De kit vangt de ongelijkheden in het beton op. Tegelijkertijd fungeert de elastische lijmlaag als geluidsdemper. Geen krakende treden meer. De bewoner loopt geruisloos naar boven.
In de utiliteitsbouw is de blinde bevestiging van aluminium gevelpanelen een klassiek voorbeeld. Mechanische bevestiging zou het strakke uiterlijk verstoren en koudebruggen kunnen creëren. Door het gebruik van een structurele constructiekit wordt de windbelasting gelijkmatig over het gehele oppervlak van het achterhout verdeeld. Het materiaal vangt bovendien de thermische uitzetting van het metaal op. Bij felle zon zet het paneel uit, terwijl de kitverbinding de spanning absorbeert zonder de hechting te verliezen.
Ook bij de afwerking van interieurs bewijst het middel zijn nut. Een zware natuurstenen vensterbank moet op een ruwe kalkzandsteen muur worden gemonteerd. Met een high-tack variant blijft de vensterbank direct op zijn plek liggen. Geen gestempel. Geen tijdelijke ondersteuningen. De dikke rillen kit vloeien in de poriën van de steen en creëren na uitharding een onverwoestbare eenheid. Het resultaat is een strakke aansluiting die bestand is tegen de dagelijkse belasting van zware bloempotten of leunende personen.
De handel en toepassing van constructiekit is stevig verankerd in de Europese Verordening Bouwproducten (CPR 305/2011). Geen enkel product komt de professionele markt op zonder CE-markering als er een geharmoniseerde Europese norm beschikbaar is. Fabrikanten zijn verplicht een Prestatieverklaring op te stellen. De zogenaamde Declaration of Performance (DoP). Hierin staan de essentiële kenmerken zwart op wit. Treksterkte. Duurzaamheid. Brandgedrag. Voor de constructeur is dit document de enige legitieme basis om berekeningen op te funderen.
Hoewel constructiekit vaak als lijm fungeert, overlapt het toepassingsgebied regelmatig met de NEN-EN 15651. Deze normenserie specificeert de eisen voor voegkitten in diverse sectoren:
Een constructiekit die tevens een afdichtende functie vervult, moet aan deze specifieke classificaties voldoen. De typeaanduiding op de koker verraadt vaak de geteste prestatieklasse.
De samenstelling van kitten is onderworpen aan de REACH-verordening en de CLP-verordening voor indeling en etikettering. Stoffen zoals isocyanaten in bepaalde PU-kitten vallen onder restricties. Sinds augustus 2023 geldt er een trainingsverplichting voor professionele gebruikers van producten met een vrije diisocyanaatconcentratie van meer dan 0,1%. Veiligheidsinformatiebladen (SDS) moeten altijd actueel en beschikbaar zijn op de bouwplaats. Het Besluit bouwwerken leefomgeving (BBL) stelt indirect eisen via de algemene bepalingen over de sterkte en brandveiligheid van constructies. Bij structurele verlijming van gevelplaten zijn vaak specifieke KOMO-certificaten of European Technical Assessments (ETA) vereist om aan te tonen dat het totale systeem voldoet aan de Nederlandse bouwregelgeving.
Van natuurlijke harsen naar moleculaire engineering. De weg van de constructiekit begon bij de vroege toepassing van bitumen en pek. Waterdichtheid was destijds het primaire doel. Pas na de Tweede Wereldoorlog verschoof de industriële focus naar daadwerkelijke structurele hechting middels synthetische polymeren. Chemische innovaties legden in de jaren dertig en veertig de fundamenten voor polyurethaan-technologie. De jaren vijftig zagen de opkomst van de eerste commerciële siliconen. Een sprong in elasticiteit. De grootste praktische verandering kwam echter pas in de jaren zestig: de introductie van de universele kitkoker. Weg met emmers en spatels. De applicatie werd mobiel en nauwkeurig.
In de jaren zeventig domineerden oplosmiddelhoudende montagekitten de markt. Neopreen was de standaard voor snelle hechting. Effectief. Maar ook zwaar belastend voor de verwerker en het milieu. De Japanse firma Kaneka zorgde eind jaren tachtig voor een paradigmashift met de ontwikkeling van MS-polymeren. Hybride technologie. Dit verbond de mechanische kracht van polyurethaan met de duurzame weerbestendigheid van siliconen. Geen isocyanaten meer nodig voor een sterke verbinding. Tegenwoordig stuurt Europese regelgeving de evolutie. REACH-beperkingen dwingen fabrikanten tot emissiearme formuleringen. De transitie van eenvoudige voegvuller naar een volwaardige vloeibare lasverbinding is hiermee voltooid.
Joostdevree | Nl.wikipedia | Nl.wiktionary | Circuitsonline | Dl-chem | Rlboddin